Home

Welkom op de site van psychiater Frieda Matthys MD, PhD



Een afspraak maken kan onder CONTACT.


Een overzicht van haar expertise en activiteiten vindt u bij SPECIALISATIES,

 

Onder PUBLICATIES vindt u haar boeken, artikelen en presentaties.

 

Onder MEDIA staan VAD-BERICHTEN REDACTIONEEL, OPINIESTUKKEN en MEDIABERICHTGEVING





Beste collega


We leven in bizarre tijden. Stilaan beseffen we allemaal wel dat we ons moeten aanpassen aan de situatie. Social distancing, handen wassen en enkel buiten gaan voor noodzakelijke dingen.

De aanbevelingen zijn niet altijd even eenduidig. Je moet binnen blijven, maar sporten wordt erg aanbevolen.

De regels voor ons zorgverleners, zijn ook niet altijd even duidelijk en vooral niet steeds aangepast aan onze patiënten. In de ziekenhuizen en CGG is het onze opdracht mee het stuur te nemen, eerder dan dat de regels door de directie bepaald worden. Vooral in de concrete vertaling van de richtilijnen van de overheid (de COVID 19 maatregelen voor de GGZ en de maatregelen voor de ambulante GGZ) dienen we onze expertise aan te wenden en daarbij specifieke aanpassingen voor onze patiënten te beijveren. Ben je een zelfstandig gevestigd psychiater, dan vraagt nog meer individueel denkwerk en verantwoordelijkheid. Dan moet je zelf beslissen en hopen dat je geen “doodzonden” begaat.

Het Vlaams Agentschap adviseert om “individuele afspraken verder te zetten” met als logische argumentatie: “ Er dient vermeden te worden dat door onvoldoende aanbod aan ambulante begeleiding, mensen met een psychische kwetsbaarheid aangemeld worden in spoeddiensten (vb. bij

suïcidale gedachten en/of gedrag).”


De psychologencommissie dan weer beveelt aan om van telewerk de norm te maken.

Is dat wat wij ook willen ? Moeten alle psychotherapieën gestopt worden als niet dringend ? Of zijn ze allemaal te vervangen door een digitaal contact ? Voor opvolging, vooral administratief, voorschriften en attesten, is door het RIZIV een nieuw nomenclatuurnummer voorzien: 101135 Advies met het oog op continuïteit van zorg. Hoe bruikbaar is dat voor ons ? Vooral ook gezien de derdebetalersregeling die zou moeten toegepast worden en veel administratie met zich meebrengt.

Er zijn aan het verminderen van live consultatie heel wat complicaties voor onze patiënten. Sommige patiënten hebben behoefte aan die vaste structuur en de regelmaat in de contacten. Misschien zijn ze op dit ogenblik niet in crisis maar kunnen we wel voldoende inschatten of dat niet gaat gebeuren als we de behandeling opschorten ? Sommige patiënten leven zeer geïsoleerd en hebben buiten de hulpverleners weinig of geen sociale contacten. Een belangrijk deel van de behandeling bestaat er juist in om hen uit hun isolement te halen. Doen we hen niet zwaar tekort als we nu zeggen dat ze twee maand niet mogen komen?

Heel wat patiënten beschikken trouwens niet over een laptop of webcam en/of over de digitale vaardigheden om ze te gebruiken.

En wat met nieuwe, nog ongekende patiënten ? Een digitaal gesprek kan werken bij een crisis voor een eerste inschatting . Maar een behandeling opstarten zonder een live-contact is niet aangewezen. Toch zal bij heel wat mensen nu de nood ontstaan naar ondersteuning en misschien ook behandeling. Er is immers veel stress in de samenleving, bij burgers die bang zijn (en gemaakt worden) voor de dreiging die uitgaat van zo’n virus. We weten van de economische crisis van 2008 dat dit de angst- en depressieve klachten sterk doet toenemen. De lock down vergroot het isolement van wie misschien al vrij geïsoleerd leefde. Daarnaast is er ook veel stress en belasting bij de vele zorgverleners, die nu “helden” genoemd worden. Maar helden lopen een hoog risico om fysiek en mentaal over hun limieten te gaan. Daardoor stijgt ook bij hen het risico op decompensatie.

En toch ook enige nuancering: de kwetsbaarheid van onze patiënten is wisselend. De ervaring van de afgelopen weken week leert dat sommige patiënten juist beter gaan functioneren door het wegvallen van de prestatiedrang en de tijdsdruk. Van de stilte op straat dan nog niet gesproken. Sommigen genieten van de rust, de familie-tijd en de verbondenheid. In andere gezinnen stijgt juist de spanning door te dicht op mekaar te leven.

Dus, wat uw patiënt nodig heeft, zal je, in overleg met hem of haar best bespreken en proberen op maat te organiseren, hetzij fysiek, hetzij telefonisch, hetzij met beeld.

En voor mensen die nog niet in behandeling zijn maar dreigen te decompenseren, is het belangrijk dat er snel een eerste contact kan komen. Gezien de wachttijden die er reeds waren voor deze epidemie uitbrak, is dat misschien echt wishful thinking.

De VVP heeft samen met de artsensyndicaten deze nood op 23 maart 2020 voorgelegd aan het RIZIV en de FOD Volksgezondheid. Vandaag is het ministerieel besluit verschenen met de nomenclatuurnummers die hiervoor gebruikt kunnen worden.


Het RIZIV heeft ook oog voor de financiële impact op de zorgverleners en wil dit na de crisis samen met ons evalueren.

Ten overvloede wil ik herhalen dat je, als je patiënten in je spreekkamer ontvangt, rekening moet houden met de basisregels:

  • Werk enkel op afspraak

  • Hou voldoende afstand

  • Laat elke patiënt bij aankomst de handen wassen

  • Was zelf je handen na elke patiënt

  • Ontsmet de voorwerpen die aangeraakt zijn en verlucht de ruimte

  • Laat geen patiënten samen in de wachtkamer zitten

Tot slot: veel moed aan iedereen; hou je gezond; hou contact met je dierbaren ; behoud een dagstructuur en beweeg voldoende.

Heb je ideeën hoe we individueel of in samenwerking met anderen ons werk beter kunnen organiseren, laat het dan aub weten. Het kan inspiratie geven aan andere collega’s maar ook aan de overheid die wij van uw initiatieven op de hoogte zullen brengen. Heb je ervaring in populatie stress management of crisis management. Deel het met ons. Misschien kan dat via een webinar.


Frieda Matthys

Voorzitter VVP

Persbericht Staten-Generaal van de Geestelijke Gezondheidszorg

2 april 2020



Krop het niet op en vertel het ons online!


Met stress of psychische problemen hoef je je zoektocht naar hulp niet uit te stellen. Contacteer de huisarts die je kan doorverwijzen. Consulteer je psycholoog of psychiater. ‘Blijf er niet mee zitten!’ en ‘Krop het niet op!’ luidt het devies van de Staten-Generaal van de Geestelijke Gezondheidszorg die veertig organisaties van de geestelijke gezondheidssector samenbrengt.


Aarzel niet meer: alle psychiaters en klinisch psychologen en klinisch orthopedagogen (voor jongeren) mogen van federaal minister van Volksgezondheid Maggie De Block nu ook telefonische en videoconsultaties houden (Zoom, Skype, …). Die worden terugbetaald en ze kosten in vele gevallen niets of bijna niets aan de patiënt. De zorgverleners mogen geen supplementen aanrekenen. De SGGG is opgetogen dat ze teleconsults voluit kan aanbevelen, nu vele patiënten door de maatregelen tijdens de coronacrisis hun therapie noodgedwongen onderbroken hebben. Patiënten met psychische problemen zijn bij uitstek gebaat bij continuïteit. Door de terugbetaling hoeven zorgverleners noch patiënten zich gehinderd te voelen om de draad weer op te pikken of om hulp te zoeken en therapie te starten.


Fysieke afstand, maar psychische nabijheid


Verschillende zorgverstrekkers gebruikten al de telefoon of werkten met Skype, FaceTime of een ander systeem om via de laptop, iPad of smartphone een gesprek met beeld én geluid te hebben met hun patiënten. Sinds gisteren is dat ook in een regelgeving gegoten voor de ziekenfondsen. Nu die regeling er is mogen de praktijken ook niet meer gesloten zijn.

Ook de CGG’s (Centra voor Geestelijke Gezondheidszorg) en CAW’s (Centra voor Algemeen Welzijnswerk) zijn open en bereikbaar, online en via telefoon.


Kris Van den Broeck, coördinator van de Staten-Generaal Geestelijke Gezondheid: “De echte ontmoeting tussen mensen is nooit volledig vervangbaar, maar in de tussentijd, zolang Corona heerst, kunnen we met telefonische en video-consultaties al een heel eind opschieten en kan iedereen goede zorg krijgen. Voor sommige mensen en zorgverleners is het vast even wennen. Telefoneren kennen we allemaal, maar videoconsultaties en teletherapie? Ons devies aan hulpverleners én aan wie het nodig heeft: waag de sprong, en contacteer elkaar digitaal. Zo groot is die sprong immers niet; de meeste systemen zijn zeer gebruiksvriendelijk.”

Tevreden met terugbetaalbare psychische online-hulpverlening

Minister van Volksgezondheid Maggie De Block heeft beslist dat de terugbetaling van klinisch psychologen en klinisch orthopedagogen die aanvankelijk voorbehouden was voor volwassenen tussen 18 en 65, voortaan ook terugbetaald wordt voor jongeren (-18) en ouderen (+65). Voor iedereen dus. Ook voor de psychiaters is nu een nomenclatuurnummer aangemaakt door het Riziv waardoor ook zij terugbetaalde teleconsults kunnen verrichten.


De Staten-Generaal van de Geestelijke Gezondheidszorg, die veertig organisaties van de geestelijke gezondheidssector samenbrengt, reageert tevreden op de beslissingen van federaal minister De Block. De Staten-Generaal had ook aangedrongen op die beslissing. Prof. dr. Frieda Matthys, voorzitter Vlaamse Vereniging voor Psychiatrie, namens SGGG: “We zijn tevreden dat de minister van Volksgezondheid psychische online-hulpverlening op deze manier aanmoedigt. Daarmee is zij alvast snel aan een van onze vragen tegemoet gekomen.”


Maar met die invoering van telefonische en videoconsultaties, zijn niet alle problemen opgelost. Er waren reeds wachttijden voor de corona-epidemie uitbrak. Deze crisissituatie doet de vraag naar psychische zorg nog toenemen. De Staten-Generaal van de Geestelijke Gezondheidszorg vraagt de federale en de Vlaamse minister van Volksgezondheid – Maggie De Block en Wouter Beke – dringend met hen overleg te plegen om na te gaan hoe die toevloed van zorgvragen opgelost kan worden: met welk geld? Met welke werkkrachten?



Deskundigen en ervaringsdeskundigen zijn beschikbaar voor interviews.


www.statengeneraalggz.be

This website uses cookies. By continuing to use this site, you accept our use of cookies.

Accept